Brahmi (bacopa monnieri) – Opinie i skutki uboczne. Właściwości i działanie.

Brahmi, czyli bacoma monnieri lub bacopa drobnolistna to zioło, charakteryzujące się szerokimi właściwościami leczniczymi. To właśnie działanie prozdrowotne sprawiło, że bacopa stała się popularna w medycynie ajurwedyjskiej, a w dzisiejszych czasach stanowi popularny suplement diety. Produktem tym powinny zainteresować się przede wszystkim osoby, które poszukują dobrego środka, wspomagającego pamięć i ułatwiającego koncentrację. Brahmi ma jednak znacznie większe zastosowanie, dlatego warto wiedzieć, czym jest bacopa monnieri, jak działa na organizm człowieka, jak i kiedy warto ją stosować.

Brahmi – co to jest? Charakterystyka

Bacopa monnieri L. Pennell (Water hyssop) znana także pod nazwą Brahmi lub Jalanimba to jedna z najbardziej cenionych roślin w systemie tradycyjnej indyjskiej medycyny ajurwedyjskiej. Nazwa Brahmi pochodzi od słowa Brahma, imienia jednego z głównych bogów hinduizmu.

Bacopa drobnolistna to roślina z rodziny trędnikowatych, choć w niektórych systemach znaleźć można jej klasyfikację w rodzinie babkowatych. Występuje głównie na terenie Indii, ale można ją spotkać także w Nepalu, Chinach, Wietnamie, na Sri Landzie, na Florydzie (USA), a także w Europie, Afryce oraz Australii. Roślina ta najlepiej czuje się na terenach podmokłych, np. na bagnach czy w płytkich terenach wodnych, które położone są na wysokości nie wyższej niż 1300 m.n.p.m. Brahmi osiąga wysokość ok. 30 – 60 cm, charakteryzuje się podłużnymi, mięsistymi liśćmi o kolorze jasnozielonym i pojedynczymi, niewielkimi kwiatami, posiadającymi pięć białych, różowych lub fioletowych płatków.

Historia i pochodzenie Brahmi

W Indiach Brahmi stosowana jest już od ponad 5000 lat. W medycynie ajurwedyjskiej roślina ta znalazła zastosowanie między innymi w:

  • leczeniu padaczki;
  • zapobieganiu bezsenności;
  • leczeniu nadpobudliwości i lęków.

Indyjska Materia Medica (Bhavprakasha Nighantu 1500 rok n.e.) zaleca ten surowiec również jako środek na wspomaganie koncentracji i poprawienie pamięci.

Aktualnie w sklepach ze zdrową żywnością i suplementami diety znaleźć można różnego rodzaju preparaty z bacoma monnieri, których celem jest głównie usprawnienie pracy mózgu u osób w różnym wieku. Badania kliniczne potwierdziły dobre efekty stosowania tej rośliny w tym zakresie, a także w odbudowie funkcji mentalnych u dzieci z ADHD i w poprawie funkcji poznawczych u osób po udarach mózgu i z padaczką. Bacoma monnieri jest też adaptogenem, czyli pomaga organizmowi dostosować się do warunków, panujących w środowisku.

Brahmi – skład

Bacopa drobnolistna zyskała popularność między innymi ze względu na bogaty skład. Zawarte w niej substancje sprzyjają jej szerokim właściwościom i sprawiają, że ma ona tak duże znaczenie w lecznictwie. Główną grupę substancji czynnych w bacopa monnieri stanowią saponiny steroidowe bakozydy A i B. Izomer A jest lewoskrętny, a izomer B – prawoskrętny. Oprócz wymienionych w składzie Brahmi znajdziemy także inne substancje, o których warto wspomnień, a mianowicie:

  • herpestynę i braminę – alkaloidy, wykazują działanie strychninopodobne;
  • luteolinę i apigeninę – flawonoidy, wykazują silne działanie przeciwzapalne i antyutleniające;
  • związki fenolowe – działające podobnie do wymienionych wyżej, czyli również przeciwzapalnie i przeciwutleniająco;
  • węglowodany i alkoholocukry, w tym D-mannitol;
  • białka oraz aminocukry;
  • kwasy organiczne, a wśród nich kwas betulinowy, który indukuje apoptozę niektórych komórek nowotworowych;
  • fitosterole: stigmasterol, β-sitosterol, stigmastanol;
  • taniny;
  • terpenoidy.

Brahmi – właściwości

Bacopa monnieri wykazuje działanie antyoksydacyjne, przeciwzapalne, przeciwgorączkowe, kardioprotekcyjne, przeciwwrzodowe, chłodzące, przeczyszczające, adaptogenne. Roślina ta może być wykorzystywana w przypadku zapalenia skóry, niedokrwistości, cukrzycy, w terapii kaszlu i obrzęków, przy stanach zapalnych stawów, braku apetytu, anoreksji czy dyspepsji. Wykazuje dobre działanie jako środek chelatujący, pozwalający na usunięcie z krwi toksycznych metali. Jest to surowiec moczopędny, kardiotonizujący, wzmacniający i pobudzający miesiączkowanie.

Przeczytaj również:  Wintex – opinie, skład, cena, gdzie kupić?

Jak widać, Brahmi wykazuje szerokie właściwości, które zawdzięcza bogatemu składowi. Tak wysoka wielozadaniowość tej rośliny sprawiła, że po dziś dzień jest ona stosowana jako wspomaganie terapii różnorodnych schorzeń, jak również w celach profilaktycznych.

Bacopa monnieri – działanie i zastosowanie

Brahmi to roślina, wykazująca bardzo szerokie właściwości prozdrowotne. Jako suplement diety stosowana jest w medycynie ajurwedyjskiej, choć zyskała również popularność jako produkt, wspomagający ogólne zdrowie człowieka.

Brahmi na stres

Jednym z białek, którego zadaniem jest ochrona komórek przed stresem termicznym i oksydacyjnym jest białko Hsp70, nazywane także biomarkerem stresu. Według badań bacopa monnieri wykazuje zdolność modulacji ekspresji genu, który je koduje, zmniejszając poziom tego białka we wszystkich rejonach mózgu. Jest to szczególnie ważne w obrębie hipokampu, kory mózgowej i móżdżku. Co więcej, bacopa monnieri moduluje poziom cytochromu P450 oraz aktywność dysmutazy ponadtlenkowej. Wpływa także na zwiększenie aktywności synaptycznej, stymulując przekazywanie impulsów nerwowych. W przypadku stresu chronicznego brahmi zapobiega obniżaniu poziomu serotoniny, dopaminy i adrenaliny.

Bacopa monnieri a poprawa zdolności poznawczych

Eksperyment, przeprowadzony na ochotnikach w średnim wieku pokazał, że przy regularnym przyjmowaniu brahmi, trwającym ok. 12 tygodni, można zaobserwować zwiększenie zdolności poznawczych, poprawę pamięci i skupienia, trwającą nawet do 4 tygodni po zakończeniu suplementacji. Dobre efekty przynosi podawanie brahmi w dawkach od 125 do 300 mg produktu na dobę. Taka ilość korzystnie wpływa na zdolności uczenia się. Co więcej, badania przeprowadzone na szczurach wykazały, że suplementacja bakopą zwiększyła u nich poziom przepływu krwi do mózgu nawet o 25% i nastąpiło to bez podwyższenia ciśnienia tętniczego, a nawet spowodowało jego obniżenie. Takie działanie nastąpiło zapewne za sprawą zawartego w bacopie bakozydu A, który sprzyja utlenianiu tlenku azotu.

Jeszcze innym mechanizmem, który może stymulować poprawę zdolności poznawczych jest wpływ brahmi na proliferację dendrytów, która widoczna jest szczególnie w obszarach, które odpowiadają za pamięć, czyli w hipokampie i ciele migdałowatym. Brahmi pobudza także transmisję impulsów wzdłuż nerwów. Efekty takiego działania suplementu można zaobserwować już po ok. 14 dniach systematycznego stosowania. Bacopa indukuje również aktywność układu cholinergicznego w mózgu, co dodatkowo zwiększa zdolności poznawcze i możliwości skupienia uwagi.

Brahmi na depresję i zaburzenia lękowe

Testy nad takim działaniem brahmi zostały wykonane na myszach i wykazały przeciwdepresyjne działanie bacopa monnieri. Skuteczność w tym zakresie spowodowana była zawartymi w produkcie związkami, jakimi są bakozydy i bakopasaponiny C. Następnie przeprowadzono eksperyment na osobach starszych, powyżej 65 roku życia, podając im 300 mg brahmi z zawartością bakozydów w ilości 55%. Eksperyment ten wykazał, iż taka dawka jest w stanie zmniejszyć objawy depresji oraz zredukować lęk. Niektórzy badacze porównują działanie bacopy do lorazepamu, zauważając, iż podawanie brahmi nie wiąże się z występowaniem skutków ubocznych.

Co więcej, bacopa monnieri wykazuje także zdolność zwiększania ilości serotoniny w mózgu, szczególnie w obszarze hipokampu. Sprzyja także stymulacji aktywności białka, który ją transportuje.

Bacopa monnieri i działanie neuroprotekcyjne

Wspomniane wcześniej bakozydy wykazują także inne właściwości. Między innymi zapobiegają odkładaniu się lipofuscyny w komórkach nerwowych. Lipofuscyna to barwnik, warunkujący procesy starzenia się. Działanie neuroprotekcyjne wynika także z działania bacopy na redukcję wolnych rodników tlenowych oraz jej zdolności do usuwania metali ciężkich z organizmu i stymulacji funkcji enzymów antyoksydacyjnych. Co więcej, brahmi obniża stężenie czynników zapalnych w mózgu, związanych z procesami starzenia się.

Bakopa drobnolistna i jej korzystne działanie przy chorobie Alzheimera i innych schorzeniach neurodegeneracyjnych

Wymienione we wcześniejszych akapitach funkcje neuroprotekcyjne i poprawiające zdolności poznawcze, które zapewnia bacopa monnieri, mogą być wykorzystane w terapii niektórych chorób. Badanie zostało przeprowadzone na grupie osób, u których zdiagnozowano chorobę Alzheimera i wykazało, że systematyczne spożywanie tej rośliny pomogło nie tylko na pamięć, ale także wspomogło orientację w czasie i przestrzeni. Co więcej, brahmi wpłynęło korzystnie na takie zdolności, jak czytanie, pisanie, czy wypowiadanie się. Zaobserwowano również spadek nerwowości i bezsenności u pacjentów. Specjaliści wykazali, że suplementacja bacopa monnieri może wpłynąć pozytywnie na ogólną jakość życia osób, cierpiących na chorobę Alzheimera.

Przeczytaj również:  Kapsułki z granatem - opinie i właściwości. Jakie najlepsze kapsułki z granatem?

Brahmi wykazuje potencjał neuroprotekcyjny wobec neuronów dopaminergicznych, a to oznacza, że może okazać się korzystne w terapii choroby Parkinsona. Wyniki badań pokazały, że suplementacja u osób z tą chorobą może wyrównać poziom kwasu glutaminowego w mózgu.

Działanie przeciwpadaczkowe i przeciwdrgawkowe

Dużą skuteczność wykazały badania nad przeciwdrgawkowym działaniem bacopy drobnolistnej i jej właściwościami przeciwpadaczkowymi. Co prawda skuteczność tej rośliny jest o ok. 15% niższa, niż stosowanej zazwyczaj w terapii padaczki fenytoiny, jednak nie wykazuje skutków ubocznych w postaci bólu głowy czy zaburzeń rytmu serca. Szacuje się, że mechanizm przeciwdrgawkowy Brahmi zawdzięczamy bakozydowi A, którego działanie polega między innymi na zwiększaniu aktywności receptorów GABA i przywróceniu stosownego poziomu dekarboksylazy kwasu glutaminowego, który funkcjonuje jako katalizator reakcji, produkującej GABA.

Właściwości przeciwbólowe bacopa monnieri

Naukowcy zaobserwowali, iż wodny ekstrakt z brahmi wykazuje działanie antynocyceptywne. Oznacza to, że bacopa monnieri hamuje odbieranie przez nocyreceptory bodźców, interpretowanych przez ciało jako bólowe. Choć dokładny mechanizm tego procesu nie jest znany, szacuje się, że odpowiada za to zwiększona aktywacja receptorów opioidowych, serotoninowych i adrenergicznych, wywołana przez bacopę.

Bacopa monnieri a poziom glukozy

Inne testy wykazały, iż bacopa monnieri może obniżać poziom glukozy w osoczu krwi. Odpowiedzialna za to jest bakozyna, która może wykazywać właściwości insulinomimetyczne. Badania wykonane na szczurach dały ciekawe wyniki. Otóż czysta bakozyna wywołała u zwierząt, chorujących na cukrzycę, znaczne zmniejszenie poziomu glukozy. Co ciekawe, efekt taki nie wystąpił u zwierząt zdrowych. Niestety sama bakozyna w brahmi występuje w niewielkiej ilości i dlatego stosowanie tej rośliny w terapii cukrzycy może nie wykazać pożądanych efektów.

Przeciwbakteryjne działanie Brahmi

N-butalowy ekstrakt z bacopy monnieri wykazuje działanie bakteriobójcze zarówno na patogeny zwierzęce, jak i ludzkie. Badania wykazały, iż ogranicza on rozwój bakterii E.coli, Salmonella enteritidis oraz Pseudomonas aeruginosa. Hamuje także rozwój helicobacter pylori, patogenu, bezpośrednio odpowiedzialnego za powstawanie wrzodów żołądka i dwunastnicy. Co więcej, brahmi wspomaga żywotność komórek i wydzielanie przez nie śluzu, a więc działa ochronnie na żołądek, redukując ryzyko powstania ubytków. Bacopa zawiera także kwas betulinowy, który jest zabójczy dla grzybów z rodzaju Alternaria i Fusarium.

Korzystne działanie brahmi na pracę wątroby

W badaniach na myszach odkryto, iż bacopa drobnolistna wpływa na obniżenie poziomu aminotransferazy alaninowej (ALAT) i aminotransferazy asparaginowej (ASPAT). Są to enzymy, występujące w dużych ilościach w przypadku wirusowego zapalenia wątroby, a także przy uszkodzeniach tego narządu, wywołanych czynnikami mechanicznymi i chemicznymi. Szacuje się również, że brahmi może działać ochronnie na komórki wątroby poprzez ograniczenie hepatotoksycznego wpływu niektórych substancji an ten organ.

Bacopa monnieri – kiedy warto sięgnąć po suplementy?

Suplementy diety z bacopa monnieri dostępne są najczęściej w postaci kapsułek lub proszku. Tego typu preparaty stosowane są wielokrotnie w celach poprawy ogólnej kondycji zdrowotnej i wzmocnienia organizmu. Przyjmowanie Brahmi wskazane jest przede wszystkim w celu oczyszczenia ciała z toksyn, wynikających z przetworzonego pożywienia, jak również tych, które dostają się do naszego organizmu z otoczenia. Niektórzy terapeuci zalecają stosowanie bacopa monnieri osobom w trakcie odwyku alkoholowego. Roślina ta może bowiem wpływać uspokajająco i łagodzić stany lękowe, wywołane odstawieniem substancji alkoholowych. Co więcej, brahmi może być też stosowane w innych przypadkach rezygnowania z używek, także narkotyków. Substancja ta przywraca odpowiedni poziom ALT, AST i kreatyniny w surowicy, a także chroni wątrobę oraz nerki przed toksycznym wpływem morfiny i heroiny ulicznej.

Przeczytaj również:  Witamina D w żywności

Brahmi – przeciwwskazania i skutki uboczne

Bacopa drobnolistna to substancja naturalna, która nie powinna wykazywać bardzo groźnych dla zdrowia skutków ubocznych. Wyjątkiem są oczywiście silne reakcje alergiczne. Ponadto wśród zaobserwowanych działań niepożądanych, wynikających z suplementacji Brahmi wyróżniamy:

  • skurcze żołądka;
  • biegunkę;
  • nudności;
  • uczucie suchości w jamie ustnej;
  • odczuwanie zmęczenia.

Przeciwwskazaniem do stosowania bacopa monnieri są:

  • ciąża i karmienie piersią – nie ma wystarczającej ilości danych, potwierdzających bezpieczeństwo stosowania tej substancji w podanych sytuacjach;
  • bradykardia, czyli spowolniony rytm serca – bacopa może spowodować dodatkowe spowolnienie bicia serca;
  • niedrożność jelit – brahmi może spowodować przyspieszenie pracy jelit;
  • zaburzenia pracy tarczycy – bacopa może doprowadzić do wzrostu poziomu tyroksyny (T4);
  • zaburzeń pracy układu moczowego – bakopa może zwiększyć wydalanie moczu.

Jak stosować bacopa monnieri? Dawkowanie i łączenie

Standardowa dzienna dawka brahmi wynosi 300 mg ekstraktu, zawierającego 55% bakozydów. Roślina ta najczęściej dostępna jest w postaci proszku lub kapsułek, choć można stosować także całe liście. W takim przypadku dzienna dawka powinna wynosić od 750 do 1500 mg.

Niektórzy specjaliści dla lepszej skuteczności bacopa monnieri, zalecają łączyć suplementację z:

  • ostryżem długim (kurkumą);
  • zieloną herbatą;
  • witanią ospałą (ashwagandha);
  • ostropestem plamistym;
  • johimbiną- sprzyja działaniu przeciwbólowemu;
  • kofeiną – zwiększa zdolności poznawcze.

Brahmi – cena i gdzie kupić?

Brahmi w sklepach i aptekach najczęściej znane jest pod nazwą bacopa monnieri. Suplement dostępny jest głównie w postaci proszku lub kapsułek, choć w sklepach ze zdrową żywnością znaleźć możemy także całe liście tej rośliny. Cena preparatu zależna jest od formy, stężenia substancji aktywnej oraz producenta. Wiele zależy także od pozostałych składników, gdyż brahmi bardzo często łączona jest z innymi substancjami aktywnymi, które mają wspomagać kondycję organizmu. Cena Brahmi może więc być różnorodna, choć najtańsze preparaty znajdziemy już od kilkunastu złotych za opakowanie.

Bacopa monnieri – opinie

Brahmi, znana bardziej jako bacopa monnieri to roślina o szerokich właściwościach. Jej skład oraz prozdrowotne działanie sprawiły, że stała się popularna już 5000 lat temu w medycynie ajurwedyjskiej. W dzisiejszych czasach substancja ta ceniona jest przede wszystkim przez dietetyków, ale nie tylko. Brahmi wykorzystywane jest głównie w celach poprawy zdolności poznawczych, nic więc dziwnego, że dobrą opinię na temat tego preparatu wystawiają naukowcy z różnych branż, polecając go osobom, pracującym umysłowo, jak również studentom, zwłaszcza w okresach egzaminów. Bacopę drobnolistną można uznać za roślinę wielozadaniową, a to oznacza, że sprawdzi się zarówno w profilaktyce, jak i jako wspomaganie terapii różnego rodzaju chorób. Ze względu na dość duże bezpieczeństwo stosowania, brahmi wielokrotnie polecana jest także przez specjalistów, jak i zwolenników medycyny alternatywnej.

Brahmi – podsumowanie

Brahmi, nazywana inaczej bacopa monnieri lub bacopą drobnolistną to roślina, która zyskała uznanie w medycynie ajurwedyjskiej, a w Indiach znana jest już od ponad 5000 lat. Aktualnie suplementy diety z tą substancją znaleźć można w wielu miejscach, między innymi w aptekach czy sklepach ze zdrową żywnością. Najważniejsza funkcja brahmi, z której roślina ta najbardziej znana jest w dzisiejszych czasach, to jej wpływ na zdolności poznawcze. Udowodniono, iż bacopa monnieri sprzyja koncentracji oraz większemu skupieniu uwagi, może też przyczynić się do poprawy zdolności uczenia się, dlatego często zalecana jest studentom i pracownikom umysłowym.

Brahmi wykazuje oczywiście znacznie więcej funkcji prozdrowotnych, które wpływają na jej popularność. Warto poznać działanie tej rośliny na organizm człowieka i dowiedzieć się, dlaczego dobrze jest wprowadzić ją do diety. Kupując preparaty z dodatkiem bacopy należy pamiętać, że mają one służyć jedynie jako wspomaganie zdrowego, zbilansowanego sposobu żywienia i nie mogą zastąpić pełnej diety.

Autorem artykułu jest Alicja Król

✓ Zweryfikowany

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.